90 ßr li­in frß snjˇflˇ­unum miklu

90 ßr li­in frß snjˇflˇ­unum miklu Ůann 12. aprÝl 1919 var­ eitt mesta slys Ý s÷gu Siglufjar­ar ■egar fj÷ldi snjˇflˇ­a ur­u 18 manns a­ bana Ý

FrÚttir

90 ßr li­in frß snjˇflˇ­unum miklu

Skilti­ Ý r˙stum Evangers
Skilti­ Ý r˙stum Evangers
Ůann 12. aprÝl 1919 var­ eitt mesta slys Ý s÷gu Siglufjar­ar ■egar fj÷ldi snjˇflˇ­a ur­u 18 manns a­ bana Ý Hvanneyrarhreppi og eyddi fyrstu stˇru fiskimj÷lsverksmi­ju ß ═slandi ßsamt fj÷lda annarra mannvirkja.

Sj÷ heimilismenn lÚtust ß bŠnum Engidal vestan Siglufjar­ar og tveir menn Ý snjˇflˇ­um Ý HÚ­insfir­i. NÝu fˇrust Ý grÝ­arlega miklu snjˇflˇ­i Ý austanver­um Siglufir­i, fimm ■eirra bjuggu Ý h˙sum EvangersbrŠ­ra og fjˇrir Ý tˇmth˙sinu SŠbˇli. Heimilisfˇlkinu Ý Ne­ri Sk˙tu var naumlega bjarga­.

Jˇn Jˇhannesson frŠ­ima­ur skrifa­i ritger­ um atbur­inn sem birtist Ý ■jˇ­sagnasafninu GrÝmu og einnig Ý bˇkinni Siglufj÷r­ur 1818-1918-1988.

Til minningar um ■essa Šgilegu atbur­i hafa minningarsteinar veri­ reistir ■ar sem EngidalsbŠrinn stˇ­ og SÝldarminjasafn ═slands stˇ­ a­ lagfŠringum ß r˙stasta­ Evangersverksmi­janna ßrin 2006-2007 og setti ■ar upp skilti me­ myndum og texta. ┴­ur haf­i Kiwaniskl˙bburinn Skj÷ldur sett upp minningarskj÷ld ■ar 1989.

Eftirfarandi texti er ß skilti SÝldarminjasafnsins:

┴ri­ 1907 haf­i mj÷g sney­st um ■a­ land sem nothŠft var fyrir umsvifamikla ˙tger­ og sÝldars÷ltun Nor­manna ß Siglufir­i. Hvanneyrin var or­in ■Úttsetin og nokku­ fari­ a­ nřta sjßvarlˇ­ir Ý landi Hafnar, sunnan eyrarinnar. Gustav og Olav Evanger frß Eggesb÷nes ß SunnmŠri fengu ■a­ sumar lˇ­ Ý landi Sta­arhˇls, hÚr austan fjar­ar. Strax var hafin bygging sÝldarst÷­var me­ fiskih˙si og bryggju og Herl÷, gufuskip ■eirra, landa­i ■ar sÝld til s÷ltunar. Ůa­ blÚs byrlega fyrir hinum framkvŠmdas÷mu brŠ­rum og hafinn var undirb˙ningur a­ byggingu stˇrrar og fullkominnar sÝldarverksmi­ju.

Me­ samningi vi­ fyrirtŠkin H. F. Hartner og Thomas Morgan & Sohn Ý Hamborg var stofna­ hlutafÚlagi­ a/s Siglufjord Olje & Guanofabrik og anna­ist ■a­ rekstur hinnar glŠsilegu sÝldarverksmi­ju sem tˇk til starfa Ý ßg˙st 1911 - einnar ■eirrar fyrstu ß landinu.

Verksmi­juh˙si­ var byggt ˙r timbri, ■rÝlyft ß steyptum grunni, 50 ßlnir ß lengd (31,4 metrar) og 20 ß breidd (12,5 metrar). ┴ jar­hŠ­ var 140 hestafla vÚl kn˙in gufuafli. Gufan var leidd Ý jßrnr÷rum frß kolakyntum gufukatli. Reim frß gufuvÚlinni lß upp ß nŠstu hŠ­ og sneri ■ar l÷ngum ÷xli. ┴ ÷xlinum voru margar og misstˇrar reimskÝfur og ■a­an lßgu reimar upp og ni­ur og sneru pressum, kv÷rnum, fŠrib÷ndum og margs konar ÷­rum vÚlb˙na­i. Allt var upplřst me­ rafmagni frß gufut˙rbÝnu.

Fyrir framan ■etta stˇrhřsi, Ý fj÷runni, var mikil steinsteypt sÝldar■rˇ. ┌r henni var sÝldin flutt me­ fŠribandi Ý sex su­uk÷r ß efstu hŠ­. Milli 80 og 100 manns unnu vi­ verksmi­juna og var afkastagetan um 500 mßl sÝldar,  e­a 60 lřsisßmur og 100 mj÷lsekkir ß sˇlarhring. Forstjˇri verksmi­junnar var G˙stav Evanger.

OfurlÝti­ ■orp reis smßm saman ß sta­num. ١tti Siglfir­ingum ■a­ tilkomumiki­ ß sÝ­kv÷ldum a­ sjß ljˇsadřr­ina ■ar speglast Ý lognkyrrum sjßvarfletinum og gufum÷kkinn frß sÝldarbrŠ­slunni hverfa ˙t Ý r÷kkri­.

Ůann 12. aprÝl 1919 fÚll grÝ­arlegt snjˇflˇ­ af br˙num Sta­arhˇlshnj˙kanna nŠrri 1000 metrar ß breidd og gj÷reyddi mannvirkjum EvangersbrŠ­ra, h˙sum og bryggjum. NÝu manns bi­u bana Ý snjˇflˇ­inu.

١tt slysi­ vŠri EvangersbrŠ­rum miki­ ßfall bygg­u ■eir aftur upp ß Sta­arhˇlsb÷kkum 1922 og rßku ■ar umtalsver­a sÝldars÷ltun Ý nokkur ßr ß­ur en umsvifum ■eirra ß ═slandi lauk endanlega. - ÷k

 


Athugasemdir

20.september 2020

Sk Siglˇ ehf.

580 Siglufj÷r­ur
Netfang: sksiglo(hjß)sksiglo.is
Fylgi­ okkur ßáFacebookáe­aáTwitter

Pˇstlisti

Skráðu netfangið þitt á póstlistan okkur.

┴bendingar

Ertu með ábendingu fyrir síðuna eða góða frétt? Sendu okkur þá póst og við könnum málið.

Sendu póst